محمد جواد مغنية ( مترجم : معمورى )

226

در سايه سار نهج البلاغه ( في ظلال نهج البلاغة ) ( فارسى )

بيعت امام عليه السّلام از سوى آنها رخ داد . چرا كه تنها آن دو از بين صحابه بيعت خود را شكسته بودند . با اين‌حال ، اختلاف بين آن دو تن در حين جنگ با امام عليه السّلام نيز رخ داد . ابن ابى الحديد مىگويد : « سيره‌نويسان مىگويند كه طلحه از عايشه خواست كه مسلمانان به نام امير مومنان به او سلام كنند و زبير نيز چنين درخواستى داشت . عايشه بين آنان آشتى برقرار كرد و به آنان دستور داد تا به هر دوى آنها با اين عنوان سلام كنند . » همچنين در فرماندهى جنگ با يكديگر اختلاف كردند و نيز در امامت نماز جماعت اختلاف داشتند تا آن كه عايشه هردو را از امامت بر كنار ساخته و دستور داد كه امامت نماز را يك روز محمد بن طلحه و روز ديگر عبد اللّه بن زبير به عهده گيرد . « 1 » ابن اثير در تاريخ خود مىنويسد : عايشه دستور داد كه خواهرزاده‌اش عبد اللّه بن زبير نماز جماعت برپا كند . همچنين وى مىافزايد : « هنگامى كه عايشه براى جنگ با على از خانه خود بيرون آمد ، ديگر زنان پيامبر صلّى اللّه عليه و إله فراوان بر اسلام گريستند و آنان در هيچ‌يك از روزهاى عمرشان تا اين اندازه نگريسته بودند تا آنجا كه آن روز را يوم النحيب « 2 » به معناى روز گريه ناميدند . » « 3 » جارية بن قدامة سعدى نزد عايشه رفت و به وى گفت : « اى ام المؤمنين ! به خدا سوگند كشته شدن عثمان سبك‌تر از خروج تو از خانه‌ات

--> ( 1 ) . شرح نهج البلاغه ، ابن ابى الحديد : 9 / 110 . ( 2 ) . طبرى از « يوم النحيب » در ضمن حوادث سال 36 هجرى ياد كرده است . براى آگاهى بيشتر نك : تاريخ طبرى : 1 / 314 ؛ و نيز ديگر مورخان از اين روز نام برده‌اند . براى نمونه نك : تاريخ ابن كثير : 7 / 230 ؛ الامامة و السياسة ، ابن قتيبه : 1 / 76 ؛ الفتوح ، ابن أعثم : 1 / 456 . ( 3 ) . البداية و النهاية : 7 / 259 ؛ روضة الواعظين : 135 ؛ تاريخ ابن خلدون : 2 / 156 ؛ تاريخ طبرى : 1 / 60 و 5 / 176 ؛ الإمامة و السياسة : 1 / 88 .